Çocuklara yemek yeme alışkanlığı kazandırma süreci aslında emzirme döneminde başlıyor. Katı gıdalara geçiş döneminden sonra da bu süreç hızlanıyor. Beslenme konusunda bilinmesi gereken bazı noktalar var. İşte 12 basit ama önemli püf noktası!

Püf Noktaları

● Çocuğunuzu sütten kestikten sonra da kendi beslenmenize dikkat etmelisiniz çünkü çocuğunuz için bir örnek olmaya devam edeceksiniz.
● Başından itibaren, çocuğunuza lokmalarını çok çiğnemesi gerektiğini anlatmalısınız, ya da en azından biraz ağzında bekletmesi gerektiğini bilmeli. Çocuğuna yemeğini hızlı yemesini söyleyen ebeveynler çocukta yeme problemi oluşmasına neden olabilir. Çocukların mideleri henüz küçük olduğu için onları besleyici ve küçük öğünlerle sık sık beslemek daha mantıklıdır.
● Yemek saatlerine olumlu yaklaşımlar geliştirin.
● Sadece siz sağlıklı olduğunu düşündüğünüz için çocuğunuzu yemek yemeye zorlamayın. Çocukların gün içinde iştahlarını kaybetmeleri normaldir.
● Çocuğunuz büyüdükçe yemek hazırlarken onun da yardımcı olmasına izin verin. Böylece ilgisi ve yaratıcılığı gelişecektir.
● Çocuğunuza; “yemeğini güzelce yersen sonra tatlı yiyebilirsin” gibi rüşvet tekliflerinde bulunmayın. Ya da tam tersi “tabağındaki yemek bitmezse tatlı yiyemezsin” diyerek onu cezalandırmayın. Bu tür yaklaşımlar ileriki hayatında yemek yeme alışkanlığını olumsuz yönde etkileyebilir.
● Çocuğunuz bir yemeği ilk kez tadacaksa önce küçük bir parça verin. Eğer çocuğunuz yemek istemezse sinirlenmeyin ve bir dahaki sefere daha küçük bir parça verin. Belki de bu sefer beğenir.
● Ailenize ve arkadaşlarınızı, çocuğunuza abur cubur yedirmemesi konusunda kesin bir dille uyarın. Bu tür yiyeceklerle tanışması kaçınılmaz ama, atıştırmaları ne kadar sağlıklı olursa çocuğunuz için o kadar iyi olur.
● Midelerini çok zorlamamak için, 12 ayın altındaki bebekler için tuz kullanmayın. Sebzelerde doğal haliyle onlar için yeterli miktarda tuz bulunur. Eğer hazır mama kullanıyorsanız içeriğindeki tuz ve sodyum oranına mutlaka dikkat edin.
● Rafine tatlandırıcı, fruktoz (meyve şekeri) ve beyaz şeker kullanmaktan kaçının.
● 18 aydan küçük bebeklere saf bal tükettirmeyiniz. Saf bal bazen küçük miktarda gıda zehirlenmesine neden olan maddeler içerir.
● Diyetlerin insan davranışını etkilediği yaygın olarak kabul edilen bir gerçektir. Çocuklarsa küçük yaşlardan itibaren dengeli bir şekilde beslenmeye alıştırılmalıdır. Örneğin fazla miktarda kırmızı et tüketen çocuklar genellikle agresif ve duygusal anlamda stresli olabilirler.

www.ninemonths.com sitesinden derlenmiştir.

Ilgaz Kocaoğlan

Çocuğun kişiliği okulöncesi dönemde şekillenmekte, yetişkinlik çağındaki davranışları üzerinde etkili olacak alışkanlıkların edinilmesi özellikle bu yıllara dayanmaktadır. Aynı şekilde çocuğun bu yaşlarda kazandığı yemek yeme alışkanlığı da hayatının daha sonraki dönemlerini etkileyerek ileride ortaya çıkabilecek beslenme sorunlarını önlemede temel çözüm yolunu oluşturmaktadır. Yeterli ve dengeli beslenmeme sonucu oluşan sorunların önlenmesi beslenme eğitimi ile sağlanabilmektedir. Sağlıklı beslenme alışkanlıklarının temeli çocukluk döneminde atıldığından bu çağlarda verilecek eğitim birey olma yolundaki çocuk için çok önemli olmaktadır. Besinler, içerdikleri besin öğelerinin türleri, kalitesi ve miktarları yönünden farklıdır. Örneğin; taze sebze ve meyvelerde su çok, protein azdır; kuru baklagillerde ise su az, protein çok bulunmaktadır. Bu açıdan yeterli ve dengeli beslenmede besinler dört ana gruba ayrılmış, dört grubun dışındakiler beşinci grupta toplanmıştır.

Süt ve Türevleri Bu grup besinler; kemik-diş gelişimi, sinir sistemi ve kasların düzenli çalışması için gerekli vitamin ve mineralleri içeren; süt, yoğurt, ayran, peynir, süttozu, çökelek, dondurma, sütlü tatlılar ile süt ya da yoğurtla yapılan öteki yiyecekler yer alır. Süt ve türevleri kalsiyum ve fosforun en iyi kaynağıdır. Bu gruptaki besinler tüketilerek okulöncesi çocukları kalsiyum gereksinimini karşılayabilirler. Okulöncesi çocuğun diyetinde bu gruptan günde 2-3 porsiyon bulundurulmalıdır. Süt ve türevlerinden, 5-6 yaş okul öncesi çocuklarının tüketebileceği porsiyon örnekleri olarak 1 fincan süt, 1 fincan yoğurt 1 porsiyon olarak değerlendirilebileceği gibi 1/2 fincan dondurma ve tatlı yoğurt, 1/2 fincan puding yarım porsiyon (1/2) olarak değerlendirilebilir. Sonuç olarak en azından verilecek olan 2 su bardağı süt (400-500 gr.), 1 kibrit kutusu kadar peynir ya da çökelek çocuğu günlük ihtiyacını karşılayabilir. Et Yumurta Kuru Baklagiller Bu gruptaki besinler gerek zeka gerekse bedenen büyümesi ve gelişmesi için oldukça önemli olan protein kaynakları; a) Koyun, sığır, kümes hayvanları, av hayvanlarının etleri; böbrek, yürek, karaciğer gibi organlar, balık ve öteki su ürünleri, b) Yumurta, c) Her türlü kuru baklagiller (fasulye, nohut, mercimek, bakla, soya fasulyesi). d) Fındık, fıstık, ceviz, susam, badem gibi yağlı tohumlardır. Et, yumurta ve kurubaklagil grubunun en önemli özelliği proteince zengin olmasıdır. Okulöncesi çocuğun diyetinde bu gruptan günde ilk yaşlarda 1/2 porsiyon kadardan başlanarak (bir yumurta, bir köfte kadar et ya da bir yemek kaşığı kurubaklagil), çocuk büyüdükçe (4-6 yaş) bu oran 1 – 1 1/2 tam porsiyona arttırılabilir. Et, Yumurta, Kuru baklagillerden, 5-6 yaş okul öncesi çocuklarının tüketebileceği porsiyon örnekleri olarak 2-3 pişmiş köfte büyüklüğünde et, 3-4 parça küçük tavuk budu, 3-4 kaşık pişmiş kurubaklagil, 1 yumurta 1 porsiyon olarak değerlendirilebileceği gibi 1/2 fincan kuru fasulye ve 1/3 kase sert kabuklu kuru yemiş (fındık, fıstık, ceviz) yaklaşık olarak 28 gr. ete eş gelir, yarım porsiyon (1/2) olarak değerlendirilebilir. Sebze ve Meyveler Vitamin ve mineral ihtiyacımızı karşıladığımız sebze ve meyveler, vücut direncinin artmasından, sindirim sistemine kadar vücudumuzun çalışmasında önemli role sahiptir. 1-3 yaşlarındaki çocuğun 2 yemek kaşığı sebze yemeği, 2 adet küçük boy meyve ve sebze alması yeterli olabilirken. Çocuk büyüdükçe verilen miktarda arttırılır örneğin; 5-6 yaş çocuklarının günlük olarak meyve grubundan 2 porsiyon, sebze grubundan 3 porsiyon almaları yeterlidir. Tahıl ve Türevleri Temel enerji kaynağımız olan tahıllar ve bunlardan yapılan yiyeceklerdir. Bu gruptaki besinler genel olarak karbonhidrat ve B grubu vitamin ihtiyacını karşılar. Buğday, yulaf, arpa, mısır, pirinç ile bunlardan yapılan ekmek, şehriye, bulgur, irmik vb. tahıl grubuna girer. Tahıl ve Türevlerinden, çocuklarının tüketebileceği porsiyon örnekleri olarak 1 dilim ekmek, yarım fincan büyüklüğünde pasta ya da pişmiş tahıl, 4-6 tane kraker, 10-15 adet bisküvi, 4-6 kaşık makarna ya da pilav, yarım fincan pişmiş tahıl 1 porsiyon olarak değerlendirilebilinir. Yağlar ve Şekerler Sadece enerji kaynağı olan bu besinler; yağlar, zeytin, bal, pekmez, şeker, reçel, pasta, çikolata ve tahin gibi tatlılar bu grubun içersinde yer alırlar. Bu gruptaki besinlerin enerji değerleri yüksektir. Okul öncesi çocuğunun yeterli ve dengeli beslenmesi, aşırı yemek yemesi ya da yüksek kalorili yiyecekleri çok yemesi demek değildir. Çocuk kişisel özelliklerine göre beden ihtiyacını karşılayacak şekilde beslenmelidir. Bu amaçla çocuğun ne kadar enerjiye ihtiyacı olduğu, sağlıklı gelişimi ve büyümesi için besin maddelerinin hangi yiyeceklerden, hangi oranlarda beslenmesi gerektiği çok iyi bilinmelidir.

www.sdonmez.com 'dan alınmıştır.